SPHAGNUM MOSS 
Sphagnum, turbalıklar(Göl ve bataklıklarda yetişen bitkilerin, özellikle sfagnumun çürümesi ve kömürleşmesiyle oluşan turba yatağı) ve çamurlarda 150-350 türü ne rastlanabilen yosun türüdür. Bataklıklar, onların su ve besin kaynağıdır. Bu cins ve türleri, suyu tutma özelliğine sahiptirler.Ağırlıklarının yirmi katına kadar su tutma özellikleri vardır.Çürümeyi önledikleri gibi aynı zamanda da etobur bitkilerin bir çoğunun yaşam alanlarını da oluşturmaktadırlar.
Turba yosunu diye de geçen sphagnum moss un ana gövdeden sık bir şekilde ayrılan dal fasikülleri ilegelişimini sürdürür.Yapraklar,iki farklı hücreden oluşur. (Chlorophyllose hücreleri) küçük, yeşil, canlı hücreler, ve büyük, açık, yapısal, ölü hücreler (Hyaline hücreleri). Hyaline hücreleri nin, büyük su-tutuş kapasitesi var.
Sporlar, gelişmiş ergin olduklarında siyah parlak bir renk alırlar., parlak kapsüller, ince sapların uçlarında oluşurlar. Sphagnum moss aynı zamanda, parçalara ayrılma ile çoğaltılabilir. Turba yosunu, benzersiz dal kümeleri ile diğer yosun türünden ayrılabilir.
Turba yosunları, çoğunlukla farklı türün, turbalıklar ve nemli tundra alanlarının en üst tabakasına egemen olduğu kuzey yarımkürede meydana gelir. Turba yosununun en kuzeydeki nüfusları, Svalbard takımadasındabulunur. Güney yarımkürede 81 ° N.'de arktik Norveç, en büyük turba yosun alanları, Yeni Zelanda, Tasmania, en güneydeki Şili ve Arjantin'dedir. Birçok tür, dağlık, astropikal Brezilya'da bulunur.
Suyu tutma ve drenajı arttırıcı özelliği bulunduğundan toprağın kalitesini artırıcı bir katkı maddesi olarak da kullanılır.Nem ihtiyacı olan bitkilerin yetiştirilmesinde aranıla gelen bir şey olmuştur. Bu gurupta sayabileceğimiz bitki türlerinden olan etobur bitkiler için de sphagnum moss vazgeçilmez dir.Orkide yetiştiricileri için de yine sphagnum vazgeçilemezlerdendir.
Aynı zamanda nem ihtiyacı olan tropik evcil hayvanların da yaşam alanlarında bu amaçla kullanılmaktadır.Tarihçesine bakılacak olursa orta çağların sonlarında su tutma özelliğinden dolayı bebeklerin altlarına, hatta kadın bağı olarak da kullanıldığı söylenmektedir.
KORUNMASağlık tehlikeleri:Sphagnum yosunu potansiyel olarak, kronik fungal hastalığını barındırabilir, sporotrichosis. Sporothrix schenckii sporları, aşınmalar yoluyla deriye girer, çizer, ve koruma önlemi alınmadan yapılan temaslarda deriyi bu kesikler etkileyebilir.Herhangi bir kesinliği olmamakla birlikte ciltte allerjik durumlara da sebebiyet verebilir.Sphagnum moss ile uğraşan kimselere bu yüzden eldiven kullanmaları salık verilir.
SONUÇ:Etobur bitkilerin çoğunun yetiştirilmeleri için sphagnum mossun önemi büyüktür.Doğal yaşam ortamlarını mümkün olduğu kadar taklit ederek evlerimizde yetiştirmeyi düşünüyor isek ya sphagnum moss u canlı olarak kullanacağız,ya da zaten sphagnum çürüntülerinden oluşan Baltık torfu-sarı torf-sarışın torf-beyaz torf/perlit karışımlarını kullanacağız.Torf denildiğinde bundan sonra sadece bu aklımıza gelmeli.Yüzde olarak karışım oranlarını genelleme yapmak doğru olmasa da (her etobur için değişebiliyor)bir ölçü torf,bir ölçü perlit diye söyleyebiliriz.Canlı sphagnum moss a ekim ve dikim yapacaklar için geçerli bir ölçü değildir.Eğer temin edilebilmiş ise saphagnum mossa direk ekim ve dikim işlemi yapılmalıdır.
Her iki şekilde de özellikle tohumdan üretim yapacak arkadaşlar için tavsiyemiz,saksılarını nem ortamı oluşturacak şekilde hazırlamalarıdır.Bu ışıklandırılan minik bir akvaryum olabilir,ya da üzerleri şeffaf streç film ile kapatılıp güneş ışığından faydalanmak sureti ile olabilir.Ya da şeffaf plastik su kaplarının ortadan ikiye ayırılarak yine daha sonra birbirlerinin üzerine kapatılarak oluşturulacak bir düzenek ile de yapılabilir.
